SITUACIÓN
Este municipio ourensán aséntase no centro da provincia. Rodeado por Baños de Molgas ao norte e ao leste; Vilar de Barrio, Sarreaus, e Sandiás ao sur e Allariz polo oeste.
Nos seus 47 quilómetros cadrados, se diseminan 40 entidades de poboación.
A accesibilidade vese favorecida pola estrada provincial de Allariz a Maceda, a que conduce ao Polígono Industrial de San Cibrao e a N-525 que toca polo sudoeste do municipio.
DESCRICIÓN XEOGRÁFICA
Situado no centro da depresión de Maceda, dentro do seu termo pódense distinguir dúas zonas, a formada polo río Arnoia, que vén da serra de San Mamed e recolle os arroios que baixan dos montes da Farria e A Siota e, ao sur, a parte que se envorca á lagoa de Antela e que verte as súas augas ao río Limia. Un cordón montañoso coroado polos altos da Farria (832 metros) e Lombas de Casnaloba (771 metros) fai de divisora local. A altitude media é de 650 metros.
O clima pódese definir como de transición oceánico-meditarráneo de interior, influído pola altitude.
HISTORIA
Os castros de Cerdeira e A Medorra e un miliario dunha vía militar romana evidencian o paso e presenza por estas terras de antigos pobos.
Con todo, a historia deste pobo vén marcada polo seu colexiata. A súa orixe remóntase ao século IV, a unha capela que se levantaba no lugar onde aparece, segundo a tradición, a imaxe da Virxe. En lle século VIII fundouse un mosteiro, chegando a súa época de esplendor a partir de 1150, cando pasou a depender da orde de San Agustín.
ANÁLISE SOCIOECONÓMICO

A ocupación principal é a agricultura, en especial patacas, centeo, maíz e trigo. O abandono das terras e a emigración favoreceron a concentración parcelaria, con explotacións maiores que poden ser rendibles no futuro.
A gandería está orientada ao vacún de leite. Como noutros municipios ourensáns, as granxas avícolas do grupo COREN, son unha importante fonte de ingresos.
O sector secundario e terciario desenvólvese na capitalidade, ao mesmo tempo a proximidade do Polígono de San Cibrao aumentou as posibilidades de traballo.
CULTURA, MONUMENTOS E TURISMO

A colexiata, monumento nacional, destaca pola súa fachada románica, cunha elevada e fermosa torre, restaurada no barroco, e unha portada de tres arquivoltas de medio punto. O interior é de cruz latina, con tres naves separadas por arcos oxivais. O retablo é renacentista con influencias @flamenco. Mención especial merece o órgano de 1757, hoxe restaurado, e que se pode oír durante o mes de agosto nun ciclo de música, ao que acoden grandes organistas. O claustro, do século XVI, renacentista é dun só corpo.
Outras construccións de interese son a casa do Mosteiro, o Pazo de Armariz ou a capela de Pousa. Hai ademais numerosos edificios na vila que evidencian un pasado señorial. Brotan tres fontes de augas minerais que deberían ser acondicionadas.
FESTAS

A Asunción, 15 de agosto, e San Pedro Mártir (29 de abril) son os patróns. Celébrase a Semana Santa cun auto sacramental en Venres Santo e procesión de Sábado Santo. En Corpus Christi as alfombras florais cobren as rúas da vila. A feira local ten lugar o 24 de cada mes.
Fonte:INORDE